| Resmi
Gazete 10.10.2006 - 26315 |
Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansman Şirketlerinin Kuruluş
ve Faaliyet Esasları Hakkında Yönetmelik
Bankacılık Düzenleme ve
Denetleme Kurumundan
1. BÖLÜM
Amaç ve Kapsam, Dayanak ve Tanımlar
Amaç ve Kapsam
Madde 1- Bu Yönetmeliğin amacı;
finansal kiralama şirketleri, faktoring şirketleri ve finansman
şirketlerinin
a) Kuruluş ve faaliyet izinlerine,
b) Ana sözleşme değişiklikleri ve hisse devirlerine,
c) Yöneticilerine, ç) Düzenleyecekleri sözleşmelere,
d) İşlem sınırlarına, e) Faaliyet izinlerinin iptaline,
f) Birleşme, devir, bölünme ve tasfiyelerine,
g) Muhasebe, raporlama ve denetimlerine ilişkin esas ve usulleri
düzenlemektir.
Dayanak
Madde 2 - (1) Bu Yönetmelik, 19/10/2005 tarihli ve 5411
sayılı Bankacılık Kanununun 93 üncü maddesinin birinci
fıkrasının (a) bendi, 10/6/1985 tarihli ve 3226 sayılı Finansal
Kiralama Kanununun 10 uncu, 12 nci ve 32 nci maddeleri ile
30/9/1983 tarihli ve 90 sayılı Ödünç Para Verme İşleri Hakkında
Kanun Hükmünde Kararnamenin 12 nci ve 13 üncü maddelerine
dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
Madde 3 - (1) Yönetmelikte yer
alan;
a) Kurul: Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurulunu,
b) Kurum: Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumunu,
c) Kontrol: Bir tüzel kişinin; sermayesinin, asgarî yüzde elli
birine sahip olma şartı aranmaksızın, çoğunluğuna doğrudan sahip
olunması veya bu çoğunluğa sahip olunmamakla birlikte imtiyazlı
hisselerin elde bulundurulması veya diğer hissedarlarla yapılan
anlaşmalara istinaden oy hakkının çoğunluğu üzerinde tasarrufta
bulunulması suretiyle veya herhangi bir suretle yönetim kurulu
üyelerinin karara esas çoğunluğunu atayabilme ya da görevden
alma gücünün elde bulundurulmasını,
ç) Özkaynak: Ödenmiş sermaye, sermaye yedekleri, kar yedekleri
ve dönem net karı toplamından varsa dönem zararı ve geçmiş
yıllar zararının düşülmesi suretiyle elde edilen bakiye ile
nitelikleri Kurulca belirlenecek sermaye benzeri borçları,
d) Şirket: Türkiye’de kurulu finansal kiralama şirketleri,
faktoring şirketleri ve finansman şirketleri ile yurtdışında
kurulu bu kuruluşların Türkiye’de açılacak ilk şubelerini,
e) Şube: Şirketlerin bağımlı bir parçasını oluşturan ve
şirketlerin faaliyetlerinin tamamını veya bir kısmını kendi
başına yapan her türlü işyerini,
f) Temsilcilik: Şirketlerin bağımlı bir parçasını oluşturan,
herhangi bir finansal kiralama, faktoring veya finansman işlemi
yapmamak kaydıyla müşteriler ile şirket merkezi arasında
irtibatı sağlayan, ürün tanıtımı ve pazarlama hizmeti veren
birimi,
g) Tüketici: Malı veya hizmeti satın alarak nihai olarak
kullanan veya tüketen gerçek veya tüzel kişiyi ifade eder.
2. BÖLÜM
Kuruluş ve Faaliyet İzinleri
Kuruluş Şartları
Madde 4 - (1)
Şirketlerin;
a) Anonim şirket şeklinde kurulması,
b) Ödenmiş sermayelerinin faktoring ve finansman şirketleri için
beş milyon Yeni Türk Lirasından, finansal kiralama şirketleri
için 3226 sayılı Finansal Kiralama Kanununun 11 inci maddesinde
belirtilen tutardan az olmaması,
c) Hisse senetlerinin tamamının nama yazılı ve nakit karşılığı
çıkarılması,
ç) Ticaret unvanında "Finansal Kiralama Şirketi", "Faktoring
Şirketi" veya "Finansman Şirketi" ibaresinin bulunması,
d) Ana sözleşmelerinin ilgili mevzuat hükümlerine uygun olması,
e) Kurucularının bu Yönetmeliğin 5 inci maddesinde sayılan
şartları taşıması,
f) Kurucularının tüzel kişi olması hâlinde Kurumun etkin
denetimini engellemeyecek şeffaf ve açık bir ortaklık yapısının
olması
şarttır.
Kuruluşun Nitelikleri
Madde 5 - (1)
Şirket kurucuları ile şirketin tüzel kişi kurucularında yüzde on
ve daha fazla paya sahip veya kontrolü elinde bulunduran gerçek
ve tüzel kişilerin;
a) 9/6/1932 tarihli ve 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu
hükümlerine göre müflis olmaması, konkordato ilân etmiş
olmaması, uzlaşma yoluyla yeniden yapılandırma başvurusunun
tasdik edilmiş olmaması ya da hakkında iflasın ertelenmesi
kararı verilmiş olmaması,
b) İradî tasfiye haricinde faaliyet izni kaldırılmış veya
Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonuna devredilmiş bankalarda veya
5411 sayılı Bankacılık Kanununun yürürlüğe girmesinden önce Fona
devredilmiş olan bankalarda doğrudan veya dolaylı olarak yüzde
on ve daha fazla paya sahip olmaması veya kontrolü elinde
bulundurmaması,
c) Tasfiyeye tâbi tutulan bankerler ile iradi tasfiye haricinde
faaliyet izni kaldırılan faktoring, finansal kiralama, finansman
ve sigorta şirketleri ile para ve sermaye piyasalarında faaliyet
gösteren kurumlarda doğrudan veya dolaylı olarak yüzde on veya
daha fazla paya sahip olmaması veya kontrolü elinde
bulundurmaması,
ç) Taksirli suçlar hariç olmak üzere affa uğramış olsalar bile
mülga 1/3/1926 tarihli ve 765 sayılı Türk Ceza Kanunu ve diğer
kanunlar uyarınca ağır hapis veya beş yıldan fazla hapis,
26/9/2004 tarihli ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu ve diğer
kanunlar uyarınca üç yıldan fazla hapis cezasıyla
cezalandırılmamış olması veya mülga 25/4/1985 tarihli ve 3182
sayılı Bankalar Kanununun, mülga 18/6/1989 tarihli ve 4389
sayılı Bankalar Kanununun, 5411 sayılı Bankacılık Kanununun,
28/7/1981 tarihli ve 2499 sayılı Sermaye Piyasası Kanununun,
8/6/1933 tarihli ve 2279 sayılı Ödünç Para Verme İşleri
Kanununun ve 3226 sayılı Finansal Kiralama Kanununun hapis
cezası gerektiren hükümlerine muhalefet yahut mülga 765 sayılı
Türk Ceza Kanunu, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu veya diğer
kanunlar uyarınca basit veya nitelikli zimmet, zimmet, irtikâp,
rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, inancı kötüye
kullanma, dolanlı iflas gibi yüz kızartıcı suçlar ile istimal ve
istihlâk kaçakçılığı dışında kalan kaçakçılık suçları, resmî
ihale ve alım satımlara fesat karıştırma, karapara aklama, vergi
kaçakçılığı suçlarından veya bu suçlara iştirakten hükümlü
bulunmaması,
d) Şirketin kuruluşunda taahhüt ettikleri sermaye miktarını
karşılayabilir düzeyde mali güç ve itibara sahip bulunması
zorunludur.
Kuruluş İzni
Madde 6 - (1)
Şirket kuruluşlarına Kurulca izin verilir. Şirket kurulması için
ek-1’de belirtilen belgelerle birlikte Kuruma başvurulması
zorunludur. Kurum gerekli göreceği ilave bilgi ve belgeleri
talep etmeye yetkilidir.
Faaliyet İzni
Madde 7 - (1)
Kurulca kuruluş başvurusunun uygun görülmesi halinde kuruluş
işlemlerinin ilgili mevzuat çerçevesinde tamamlanmasını müteakip
şirketlerce;
a) Finansal faaliyet izin belgesi harç yükümlülüğünün yerine
getirilmiş olması,
b) Ana sözleşmenin Ticaret Siciline tescil edilip Ticaret Sicil
Gazetesinde yayımlanmış olması,
c) İmza yetkisine sahip kişilerin belirlenmiş olması,
ç) Uygun hizmet birimleri ile iç kontrol, muhasebe, bilgi işlem
ve raporlama sistemlerinin kurulmuş, bu birimler için yeterli
personel kadrosunun oluşturulmuş ve personelin buna uygun görev
tanımları ile yetki ve sorumluluklarının belirlenmiş olması,
d) Yönetim kurulu üyeleri ile genel müdürün bu Yönetmeliğin 14
ve 15 inci maddelerinde belirtilen şartları taşımaları kaydıyla
faaliyet izni alınmak üzere ek-2’de yer alan bilgi ve belgelerle
Kuruma başvurulur. Kurum gerekli göreceği ilave bilgi ve
belgeleri talep etmeye yetkilidir.
(2) Kuruluş iznini takip eden yüzseksen gün içerisinde faaliyet
izni almak üzere başvuruda bulunmayan şirketlerin kuruluş
izinleri geçersiz sayılır.
(3) Faaliyette bulunmaları Kurulca uygun görülenlere, Kurumca
"Faaliyet İzin Belgesi" verilir. İzin belgesi, herkesin
görebileceği şekilde, işyerinde asılı bulundurulur.
(4) Faaliyete geçilmesini müteakip faaliyete geçiş tarihinin
bildirilmesi ve adres ve iletişim bilgilerinin Kuruma
gönderilmesi zorunludur.
(5) Faaliyet izninin alınmasını müteakip bir yıl içerisinde
faaliyete geçmeyen şirketlerin faaliyet izni Kurulca iptal
edilir.
Yurtdışında Kurulu
Şirketlerin Türkiye’de ilk Şubelerini Açmaları
Madde 8 - (1)
Yurtdışında kurulu şirketlerin Türkiye’de ilk şubelerini
açmaları Kurulun iznine tabidir.
(2) Yurtdışında kurulu bir şirketin Türkiye’de ilk şubesini
açabilmesi için;
a) Türkiye için ayırdığı sermaye miktarının bu Yönetmeliğin 4
üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde belirtilen
tutardan az olmaması,
b) Şirketin yüzde on ve daha fazla paya sahip gerçek kişi
ortakları ile tüzel kişi ortaklarının sermayesinde yüzde on ve
daha fazla paya sahip gerçek kişi ortaklarının bu Yönetmeliğin 5
inci maddesinde belirtilen nitelikleri haiz olması, c)
Türkiye’deki faaliyet konusuyla ilgili olarak kurulu olduğu
ülkede en az üç yıldır faaliyet gösteriyor olması, zorunludur.
(3) Yurtdışında kurulu şirketlerin Türkiye’de ilk şubelerini
açabilmeleri için ek-3’te yer alan belgelerle Kuruma
başvurulması gerekmektedir. Kurum gerekli göreceği ilave bilgi
ve belgeleri talep etmeye yetkilidir.
(4) Bu şirketlerce ilk şube dışında şube açılması, yurtiçinde
şube açılmasıyla aynı esas ve usullere tabidir. Ancak, bu halde
şubelerden birinin merkez şube olarak tespit edilerek Kuruma
bildirilmesi şarttır.
Yurtdışında Kurulu
Şirketlerin Türkiye’de Temsilcilik Açmaları
Madde 9 - (1)
Yurtdışında kurulu şirketlerin Türkiye’de temsilcilik açması
ilgili diğer mevzuat hükümleri saklı kalmak kaydıyla Kurumun
iznine tabidir. Temsilcilik açacak şirketlerin sermayelerinin bu
Yönetmeliğin 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde
belirtilen tutardan az olmaması ve konularıyla ilgili olarak
kurulu oldukları ülkede en az üç yıldır faaliyet gösteriyor
olmaları gerekir.
(2) Yurtdışında kurulu şirketlerin Türkiye temsilcilerinin bu
Yönetmeliğin 15 inci maddesinin ikinci fıkrasında belirtilen
nitelikleri taşıması zorunludur.
(3) Kuruma yapılacak başvurulara yurtdışında kurulu şirket ile
temsilcisinin bu Yönetmelikte belirtilen şartları taşıdığını
tevsik edici belgelerin eklenmesi zorunludur.
(4) Yapılacak değerlendirme sonucunda Kurumca uygun görülmesi
halinde temsilcilik açma izni verilir. Temsilciliklerin açılış
tarihleri ile adres ve iletişim bilgilerinin açılışlarını
müteakip otuz gün içerisinde Kuruma bildirilmesi zorunludur.
Türkiye’de Faaliyette Bulunan
Şirketlerin Yurtiçinde Şube ve Temsilcilik açmaları
Madde 10 - (1)
Şirketlerin yurtiçinde şube ve temsilcilik açmaları Kurumun
iznine tabidir. Şube veya temsilcilik açmak üzere Kuruma
başvuracak şirketlerin bu Yönetmelikte yer alan işlem
sınırlarına uyumlu olarak faaliyet göstermeleri ve her bir şube
veya temsilcilik için bir milyon Yeni Türk Lirası tutarında
ödenmiş sermayeye sahip olmaları gerekir. Kuruma yapılacak
başvurulara şube veya temsilcilik açılışına ilişkin Yönetim
Kurulu kararı ve şube veya temsilcilik açılma nedenlerini
ayrıntılı olarak açıklayan fizibilite raporunun eklenmesi
zorunludur. Yapılacak değerlendirme sonucunda Kurumca uygun
görülmesi halinde şirketlere şube veya temsilcilik açma izni
verilir. (2) Şubeler ve temsilcilikler Kurumdan izin aldıktan
sonra doksan gün içerisinde Ticaret Siciline tescil ve ilan
ettirilerek faaliyete geçerler. Bu süre içerisinde faaliyete
geçilmemesi halinde şube veya temsilcilik açılış izni geçersiz
olur. Açılışına izin verilen şube ve temsilciliklere ilişkin
Ticaret Sicil Gazetesinin noter onaylı bir örneği ile şubeler
ile ilgili olarak 2/7/1964 tarihli ve 492 sayılı Harçlar Kanunu
uyarınca finansal faaliyet izin belgesi harç yükümlülüğünün
yerine getirildiğine dair belgenin Kuruma gönderilmesi
zorunludur. (3) Kurumca şubelere ayrıca "Şube İzin Belgesi"
verilir. Bu belge herkesin görebileceği şekilde şubelerde asılı
bulundurulur. (4) Şirketler kapanan şubelerini ve
temsilciliklerini, kapanış tarihini izleyen on beş iş günü
içinde şubeler için "Şube İzin Belgesi"ni de iade etmek
suretiyle Kuruma bildirirler. (5) Şube ve temsilciliklerin adres
değişikliklerinin on beş gün içerisinde Kuruma bildirilmesi
zorunludur. Şirketlerin bir ilde bulunan şube veya
temsilciliklerinin başka bir ile taşınması yeni şube veya
temsilcilik açılması esaslarına tabidir. (6) Şirketler her ne ad
altında olursa olsun şube ve temsilcilik dışında teşkilatlanmaya
gidemezler ve acentelik veremezler. (7) Serbest bölgelerde şube
ve temsilcilik açılması yurtiçinde şube ve temsilcilik açma
esaslarına tabidir.
Türkiye’de Faaliyette Bulunan
Şirketlerin Yurtdışı Teşkilatları
Madde 11 - (1)
Şirketlerin yurtdışında teşkilatlanması, ilgili diğer mevzuat
hükümleri saklı kalmak kaydıyla serbesttir. Faaliyete
başlanmasını ve faaliyetin sona erdirilmesini müteakip otuz gün
içerisinde Kuruma bildirimde bulunulması şarttır.
3. BÖLÜM
Ana Sözleşme Değişikliği ve Hisse Devrine İlişkin Hükümler
Ana Sözleşme Değişikliği
Madde 12 - (1)
Şirketlerin ana sözleşmelerinin değiştirilmesinde Kurumun uygun
görüşü aranır. Kurumca uygun görülmeyen değişiklik tasarıları
genel kurulda görüşülemez. Sicil memuru, Kurumun uygun görüşü
olmaksızın ana sözleşme değişikliklerini Ticaret Siciline tescil
edemez. (2) Şirketlerin adres değişikliklerini değişiklik
tarihinden itibaren on beş gün içerisinde Kuruma bildirmeleri
zorunludur.
Hisse Devri
Madde 13 - (1)
Bir kişinin, şirket sermayesindeki payının yüzde onu aşması veya
şirket kontrolünün el değiştirmesi sonucunu doğuran pay
devirleri Kurulun iznine tabidir.
(2) Pay defterine kaydedilen hisse devirlerinin izne tabi
olmasalar bile bir ay içerisinde Kuruma bildirilmesi zorunludur.
(3) Şirket sermayesinde yüzde on ve üzeri paya sahip olan tüzel
kişilerin kontrolünün el değiştirmesi sonucunu doğuran hisse
devirleri Kurulun iznine tabidir.
(4) İzne tabi hisse devirlerinde hisse devralacakların
kurucularda aranan nitelikleri taşımaları şarttır. Hisse
devralacakların kurucularda aranan nitelikleri taşıdıklarını
tevsik edici belgelerin Kuruma tevdi edilmesi zorunludur.
(5) İzne tabi olup, izin alınmadan yapılan hisse devirleri pay
defterine kaydolunamaz. Bu hükme aykırı olarak pay defterine
yapılan kayıtlar hükümsüzdür.
4. BÖLÜM
Yöneticiler
Yönetim Kurulu Üyeleri ve
Birinci Derece İmza Yetkilileri
Madde 14 - (1)
Şirketlerin yönetim kurulu üyeleri ile birinci derece imza
yetkililerinin bu Yönetmeliğin 5 inci maddesinin birinci
fıkrasında belirtilen şartları (d) bendi hariç olmak üzere
taşımaları zorunludur.
Genel Müdür ve
Yardımcıları
Madde 15 - (1)
Şirketlere bu Yönetmeliğin 5 inci maddesinin birinci fıkrasında
belirtilen şartları (d) bendi hariç olmak üzere taşıyan, lisans
düzeyinde öğrenim görmüş ve finans veya işletmecilik alanında en
az yedi yıllık mesleki tecrübeye sahip bir genel müdür atanır.
(2) Genel müdür yardımcılarının bu Yönetmeliğin 5 inci
maddesinin birinci fıkrasında belirtilen şartları (d) bendi
hariç olmak üzere taşımaları, lisans düzeyinde öğrenim görmüş ve
finans veya işletmecilik alanında en az beş yıllık mesleki
tecrübeye sahip olmaları şarttır. Başka unvanlarla istihdam
edilseler dahi, yetki ve görevleri itibarıyla genel müdür
yardımcısına denk konumlarda icrai nitelikte görev yapan diğer
yöneticiler de bu Yönetmeliğin genel müdür yardımcılarına
ilişkin hükümlerine tabidir.
Müdürler Kurulu
Madde 16 - (1)
Türkiye'de şube açmak suretiyle faaliyette bulunan yurtdışında
kurulu şirketlerin Türkiye'deki yönetim merkezlerinde, yönetim
kurulu yetki ve sorumluluklarını taşıyan, merkez şube müdürünün
de dahil olduğu en az üç kişilik bir müdürler kurulu
oluşturmaları zorunludur. Bu Yönetmelik uygulamasında müdürler
kurulu yönetim kurulu, merkez şube müdürü genel müdür hükmünde
olup, bu Yönetmeliğin 14 ve 15 inci maddelerinde belirtilen
şartlar müdürler kurulu üyeleri için de aranır.
Şube Yöneticisi ve
Temsilciler
Madde 17 - (1)
Şirketlerin şube yöneticisi ve temsilcilerinin bu Yönetmeliğin
15 inci maddesinin ikinci fıkrasında belirtilen şartları
taşımaları zorunludur.
Atama
Madde 18 - (1)
Genel müdür ve yardımcıları, birinci derece imza yetkisine sahip
kişiler, şube yöneticileri ve temsilciler yönetim kurulu kararı
ile atanır.
(2) Yönetim kurulu üyesi, genel müdür ve yardımcıları ile
birinci derece imza yetkisine sahip kişiler, müdürler kurulu
üyeleri, şube yöneticileri ve temsilcilerin atanmalarını veya
seçilmelerini müteakip bir ay içerisinde bu Yönetmelikte aranan
şartları taşıdıklarını gösteren belgeler ve atanmalarına veya
seçilmelerine ilişkin karar örneği ile birlikte Kuruma
bildirilmesi şarttır. Kuruma yapılacak bildirimlere şube
yöneticileri ve temsilciler için hizmet sözleşmelerinin bir
örneğinin eklenmesi zorunludur.
5. BÖLÜM
Şirketlerin Düzenleyecekleri Sözleşmelere İlişkin Hükümler
Yazılı Sözleşme Zorunluluğu
Madde 19 - (1)
Bu Yönetmelik hükümlerine göre kendilerine faaliyet izni verilen
şirketlerin, müşterileri ile yapacakları işlemler için yazılı
sözleşme düzenlemeleri zorunludur.
Finansman Şirketlerinin Genel
Sözleşme Zorunluluğu
Madde 20 - (1)
Finansman şirketleri, kredilendirecekleri mal ve hizmetleri
temin eden satıcılarla önceden genel bir sözleşme yaparlar.
Finansman şirketlerince açılan krediler, genel sözleşmedeki
esaslara göre tüketicinin nam ve hesabına mal veya hizmetin
teslim ve temini ile birlikte, doğrudan satıcıya ödenir. Ancak
kredi geri ödemeleri adına kredi açılanlar tarafından finansman
şirketlerine yapılır.
Finansal Kiralama
Sözleşmelerinde Süre Kısaltımı
Madde 21 - (1)
Finansal kiralama sözleşme süreleri aşağıdaki mallar için dört
yıldan kısa olabilir:
a) Teknolojik niteliği veya ekonomik yararlanma ve işletme
süresi itibariyle kullanımının dört yıldan kısa olduğu Kurumca
onaylanan mallar.
b) Yurtiçinde ve yurtdışında yerleşik finansal kiralama
şirketleri tarafından yapılan kiralama işlemlerinde, sözleşmenin
ilgili düzenlemelerde yer alan haklı nedenlerle sona ermesi ya
da feshi halinde, finansal kiralama sözleşmesine konu malın
asgari dört yıl süresini doldurulması kaydıyla aynı kiracı veya
başka bir kiracıyla yapılan finansal kiralama sözleşmesine konu
olan mallar.
c) Yurtiçinde ve yurtdışında savaş hali ile savaşa yol
açabilecek durumlar veya sabotaj, yangın, ağır kaza ve tabii
afetler sebebiyle zarar gören mallar ile bu sebeplerle
kiralayanı ya da kiracısı zarar gören mallar.
6. BÖLÜM
Sınırlamalar
Şirketlerin Yapamayacakları
İş ve İşlemler
Madde 22 - (1)
Şirketler;
a) Ana faaliyet konuları dışında faaliyette bulunamazlar,
b) Teminat mektubu veremezler,
c) 28/7/1981 tarihli ve 2499 sayılı Sermaye Piyasası Kanununa
göre menkul kıymet ihracı ile uluslararası piyasalardan ödünç
para alınması dışında mevduat veya her ne ad altında olursa
olsun bir ivaz karşılığı para toplayamazlar.
(2) Birinci fıkrada belirtilen hususlara ilave olarak faktoring
şirketleri kambiyo senetlerine dayalı olsa bile, bir mal veya
hizmet satışından doğmuş veya doğacak fatura veya benzeri
belgelerle tevsik edilemeyen alacakları satın alamazlar veya
tahsilini üstlenemezler.
İşlem Sınırı ve Karşılıklar
Madde 23 - (1)
Finansal kiralama şirketlerinin net finansal kiralama alacakları
ve kiracılardan diğer alacakları toplamı tutarı, faktoring
şirketlerinin fon kullandırımından kaynaklanan alacaklarının
toplam tutarı ve finansman şirketlerinin kullandırdıkları
kredilerin toplam tutarı özkaynaklarının otuz katını geçemez.
(2) Şirketler, işlemlerinden kaynaklanan alacaklarından doğmuş
veya doğması beklenen, ancak miktarı kesin olarak belli olmayan
zararlarını karşılamak amacıyla Kurulca belirlenecek usul ve
esaslar çerçevesinde karşılık ayırmak zorundadır.
7. BÖLÜM
Muhasebe, Raporlama ve Denetim
Muhasebe ve Raporlama
Madde 24 - (1)
Şirketler, Kurul tarafından uluslararası standartlar göz önünde
bulundurularak belirlenecek usûl ve esaslara uygun olarak
muhasebe sistemlerinde tekdüzeni uygulamak; tüm işlemlerini
gerçek mahiyetlerine uygun surette muhasebeleştirmek; finansal
raporlarını bilgi edinme ihtiyacını karşılayabilecek biçim ve
içerikte, anlaşılır, güvenilir ve karşılaştırılabilir, denetime,
analize ve yorumlamaya elverişli, zamanında ve doğru şekilde
düzenlemek zorundadır. (2) Şirketler, şekil ve kapsamı Kurumca
belirlenecek mali tablolar ve istatistiki bilgileri istenilen
süre ve yöntemlerle Kuruma göndermek zorundadırlar.
Denetim
Madde 25 - (1)
Şirketlerin faaliyetleri, Kurumun yerinde denetim yapmaya
yetkili meslek personeli tarafından denetlenir.
(2) Şirketler, Kurumun yerinde denetim yapmaya yetkili meslek
personeli tarafından istenecek her türlü bilgi ve belgeyi
vermek, defter ve belgelerini ibraz etmek ve incelemeye hazır
tutmak zorundadırlar.
Bağımsız Denetim
Madde 26 - (1)
Şirketlerin genel kurullarına sunulacak yıllık bilançoları ve
gelir tablolarının, Kurumca belirlenen esas ve usuller
çerçevesinde ve Kurulca uygun görülen bağımsız denetim
kuruluşlarınca denetlenmesi şarttır. Şirketlerin yılsonu
bağımsız denetim sözleşmelerinin ilgili yılın Ekim ayının sonuna
kadar, bağımsız denetim raporlarının ise takip eden yılın 15
Nisan tarihine kadar Kuruma gönderilmesi zorunludur.
Bilgi Verme
Madde 27 - (1)
Bu Yönetmeliğin uygulanması çerçevesinde şirketler, Kurum
tarafından talep edilen her türlü bilgi ve belgeyi Kuruma tevdi
etmek zorundadırlar.
Yurtdışından Temin Edilecek
Belgeler
Madde 28 - (1)
Bu Yönetmelikte yer alan başvurularla ilgili olarak temin
edilecek belgelerle ilgili hükümler yabancı uyruklu kişiler
hakkında da kıyasen uygulanır. (2) Yabancı uyruklu gerçek ve
tüzel kişilerden istenilen belgelerin bu kişilerin yerleşik
olduğu ülkede kayıtların tutulduğu bir merci ya da sistem
olmaması nedeniyle temin edilememesi durumunda, bu durumun
ilgili ülkenin yetkili mercilerinden alınacak bir belge ile
Kuruma tevsik edilmesi zorunludur. (3) Bu Yönetmelikte yer alan
başvurularla ilgili olarak yurtdışından temin edilecek
belgelerin ilgili ülkenin yetkili makamlarınca ve Türkiye’nin o
ülkedeki konsolosluğunca veya Lahey Devletler Özel Hukuku
Konferansı çerçevesinde hazırlanan Yabancı Resmi Belgelerin
Tasdiki Mecburiyetinin Kaldırılması Sözleşmesi hükümlerine göre
onaylanmış olması ve başvuruya belgelerin noter onaylı
tercümelerinin de eklenmesi şarttır.
8. BÖLÜM
Şirketin Sona Ermesi
Faaliyet İzninin İptali
Madde 29 - (1)
Bu Yönetmeliğin 22 nci maddesi ile yasaklanan faaliyetlerde
bulunan, adres değişikliğini süresi içerisinde Kuruma
bildirmeyen ve yapılan yasal tebligata rağmen adresinde
bulunamayan, faaliyetlerine kesintisiz bir yıl süre ile ara
veren veya bir yıl içerisinde Yönetmelik hükümlerine aykırı fiil
veya işlemleri iki defadan fazla gerçekleştiren şirketlerin
faaliyet izni Kurulca iptal edilir.
(2) Ortakları kuruluşta aranan şartları kaybeden şirketlere
durumlarını bu Yönetmelik hükümlerine uygun hale getirmeleri
için altı aya kadar süre tanınır. Bu süre zarfında durumlarını
Yönetmelik hükümlerine uygun hale getirmeyen şirketlerin
faaliyet izni Kurulca iptal edilir.
(3) Merkezi yurtdışında bulunan şirketlerin, merkezinin
bulunduğu ülkenin yetkili denetim mercii tarafından
faaliyetlerinin durdurulması veya yasaklanması veya Türkiye’de
faaliyetlerine devam etmesine ilişkin olumsuz görüş verilmesi
durumunda faaliyet izni Kurulca iptal edilir.
(4) Faaliyet izni iptal edilen şirketlerin bu hususun
taraflarına tebliğinden itibaren onbeş gün içerisinde "Faaliyet
İzin Belgesi"ni Kuruma iade etmeleri gerekir.
(5) Faaliyet izni iptal edilen şirketlerin iptal tarihinden
itibaren üç ay içerisinde genel kurullarını toplayarak, şirket
nevi ve unvanını değiştirmek veya tasfiye işlemlerini başlatmak
üzere karar almaları zorunludur.
(6) Faaliyet izni bulunmayanlar ve faaliyet izni iptal edilenler
bu Yönetmelikte belirtilen faaliyetlerle iştigal edemez, ticaret
unvanlarında, ilan ve reklamlarında veya işyerlerinde söz konusu
işlerle iştigal ettikleri izlenimini yaratacak hiçbir kelime,
deyim ve işaret kullanamazlar.
Birleşme, Devir, Bölünme ve
Tasfiye
Madde 30 - (1)
Şirketlerin birleşme, devir ve bölünmesi Kurulun iznine tabidir.
Şirketlerin birleşme, devir ve bölünmesine ilişkin izin
işlemleri çerçevesinde Kurum gerekli göreceği her türlü bilgi ve
belgeyi istemeye yetkilidir. (2) Şirketlerin faaliyetlerine son
vermeleri ve tasfiyeleri Kurumun uygun görüşü alınmak kaydıyla
genel hükümlere tabidir. Şirketlerin tasfiye süreci gerekli
görülmesi halinde Kurumca denetlenebilir.
9. BÖLÜM
Diğer Hükümler
Parasal Tutarlar
Madde 31 - (1)
Bu Yönetmelikteki parasal tutarlar her yıl Türkiye İstatistik
Kurumu tarafından açıklanan üretici fiyatları endeksindeki artış
oranının iki katının gerektirdiği miktarı geçmemek üzere Kurul
kararıyla artırılabilir.
Yürürlükten Kaldırılan
Mevzuat
Madde 32 - (1)
28/4/1992 tarihli ve 21212 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan
Finansal Kiralama Şirketlerinin Kuruluş ve Faaliyetlerine
İlişkin Yönetmelik, 8/7/1992 tarihli ve 21278 sayılı Resmî
Gazete’de yayımlanan Finansal Kiralama İşlemlerinde Süre ve
Sınırın Tesbitine Dair Yönetmelik, 21/12/1994 tarihli ve 22148
sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Faktoring Şirketlerinin
Kuruluş ve Çalışma Esasları Hakkında Yönetmelik ve 26/7/1994
tarihli ve 22002 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Finansman
Şirketlerinin Kuruluş ve Çalışma Esasları Hakkında Yönetmelik
yürürlükten kaldırılmıştır.
İntibak Süresi
Geçici Madde1 -
(1) Şirketler durumlarını, bu Yönetmeliğin yayımı tarihinden
itibaren bir yıl içerisinde, 4 üncü maddenin birinci fıkrasının
(b) bendi de dahil olmak üzere bu Yönetmelik hükümlerine intibak
ettirmek zorundadır. Mücbir sebeplerin bulunması ve Kurulca
uygun görülmesi halinde bu süre iki yılı geçmemek üzere
uzatılabilir. Bu Yönetmeliğin 23 üncü maddesinde yer alan işlem
sınırında aşım olan şirketler, söz konusu aşımları bu
Yönetmeliğin yürürlüğe girmesini müteakip üç ay içinde gidermek
zorundadır. (2) Şirketlerin intibak süresi içerisinde mevcut
irtibat bürolarını şube veya temsilciliğe dönüştürmeleri veya
kapatmaları zorunludur. (3) Şirketler bu Yönetmelik hükümlerine
intibak edinceye kadar yeni şube veya temsilcilik açamazlar. (4)
Süresi içerisinde bu Yönetmelik hükümlerine intibak eden
şirketlere Kurumca "Faaliyet İzin Belgesi" ve şubeler için de
"Şube İzin Belgesi" verilir. Bu süre zarfında durumlarını bu
Yönetmelik hükümlerine intibak ettiremeyenlerin faaliyet izni
kaldırılır.
Yürürlük
Madde 33 - (1)
Bu Yönetmeliğin 23 üncü maddesinin ikinci fıkrası 1/1/2008
tarihinde, diğer hükümleri yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
Madde 34 - (1)
Bu Yönetmelik hükümlerini Bankacılık Düzenleme ve Denetleme
Kurumu Başkanı yürütür. |